Mở đầu
Luận án tập trung nghiên cứu Nghiên cứu cơ sở khoa học và thực tiễn nhằm đề xuất giải pháp thực hiện chương trình REDD+ tại tỉnh Điện Biên. Chương trình REDD+ (Reducing Emissions from Deforestation and Forest Degradation) mang lại nhiều lợi ích về kinh tế, xã hội và môi trường, là cơ hội để Việt Nam thực hiện hiệu quả quy hoạch bảo vệ và phát triển rừng giai đoạn 2011-2020. Tuy nhiên, REDD+ là một vấn đề mới và phức tạp, đòi hỏi việc xác định rõ cơ sở khoa học và thực tiễn, cũng như cách thức lồng ghép với các chương trình, dự án hiện có.
Điện Biên, một tỉnh miền núi phía Tây Bắc Việt Nam, có tiềm năng lớn về lâm nghiệp và đã được lựa chọn để thực hiện thí điểm chương trình REDD+. Mặc dù vậy, quá trình triển khai còn gặp nhiều vướng mắc về cơ sở khoa học và thực tiễn.
Mục tiêu của luận án
Mục tiêu tổng quát
Góp phần xác định cơ sở khoa học và thực tiễn nhằm đề xuất các giải pháp giảm phát thải khí nhà kính thông qua giảm mất rừng, suy thoái rừng, bảo tồn và quản lý rừng bền vững tại Việt Nam.
Mục tiêu cụ thể
- Đánh giá đặc điểm diễn biến tài nguyên rừng tỉnh Điện Biên giai đoạn 1990-2010.
- Phân tích nguyên nhân mất rừng và suy thoái rừng tại Điện Biên.
- Xác định các hoạt động ưu tiên và phân vùng thực hiện chương trình REDD+ tại Điện Biên.
- Đề xuất giải pháp triển khai chương trình REDD+ cấp xã tại Điện Biên.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
- Tài nguyên rừng và đất rừng được quy hoạch cho sản xuất lâm nghiệp.
- Các hoạt động kinh tế - xã hội liên quan đến diễn biến tài nguyên rừng.
Phạm vi nghiên cứu
- Không gian: 40 xã đại diện thuộc 9 huyện, thị xã, thành phố của tỉnh Điện Biên.
- Thời gian: Đánh giá diễn biến tài nguyên rừng và phân tích nguyên nhân từ năm 1990-2010.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
Ý nghĩa khoa học
Luận án là công trình đầu tiên nghiên cứu hệ thống cơ sở khoa học và thực tiễn để đề xuất giải pháp thực hiện REDD+ cấp tỉnh, tạo tiền đề cho các tỉnh khác tại Việt Nam. Nghiên cứu mô hình hóa ảnh hưởng của các yếu tố kinh tế - xã hội đến mất rừng và suy thoái rừng, từ đó đề xuất giải pháp phù hợp. Kết quả nghiên cứu còn góp phần bổ sung hiểu biết về chương trình giảm phát thải khí nhà kính thông qua REDD+.
Ý nghĩa thực tiễn
Cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn cho việc xây dựng các hoạt động lâm nghiệp nhằm giảm phát thải khí nhà kính cấp xã, làm căn cứ cho công tác quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch bảo vệ và phát triển rừng, xây dựng chính sách quốc gia về biến đổi khí hậu. Kết quả luận án cũng là tài liệu tham khảo hữu ích cho công tác giảng dạy, nghiên cứu và học tập trong lĩnh vực lâm nghiệp và biến đổi khí hậu.