Giới thiệu
Khóa luận tốt nghiệp đại học ngành Y đa khoa "Đặc điểm lâm sàng và hình ảnh siêu âm của các bệnh nhân sỏi tiết niệu tại Bệnh viện E" do sinh viên Nguyễn Huy Du thực hiện, dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Nguyễn Văn Sơn và THS. Đoàn Văn Ngọc.
Sỏi tiết niệu là một bệnh lý phổ biến, có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như nhiễm trùng, suy thận cấp hoặc mạn tính. Tại Việt Nam, tỷ lệ mắc sỏi tiết niệu khá cao, và đây cũng là nguyên nhân phổ biến gây ứ mủ thận. Việc phát hiện sớm bệnh lý này, các biến chứng và yếu tố liên quan là vô cùng quan trọng.
Siêu âm là một phương pháp chẩn đoán hình ảnh hiện đại, ưu việt, không xâm lấn, an toàn và hiệu quả trong việc phát hiện sỏi tiết niệu, đồng thời cung cấp thông tin về hình thái, biến chứng của bệnh.
Với mục tiêu mô tả đặc điểm lâm sàng và hình ảnh siêu âm của bệnh nhân sỏi tiết niệu, nghiên cứu này được thực hiện tại Bệnh viện E, nhằm cung cấp dữ liệu khoa học, góp phần nâng cao hiệu quả chẩn đoán và điều trị bệnh lý này.
Mục lục chi tiết:
- Chương 1: Tổng quan tài liệu
- 1.1. Tóm tắt giải phẫu và sinh lý hệ tiết niệu
- 1.1.1. Giải phẫu hệ tiết niệu
- 1.1.1.1. Thận
- 1.1.1.2. Niệu quản
- 1.1.1.3. Bàng quang
- 1.1.1.4. Niệu đạo
- 1.1.2. Chức năng sinh lý của thận
- 1.1.1. Giải phẫu hệ tiết niệu
- 1.2. Siêu âm hệ tiết niệu
- 1.2.1. Đại cương
- 1.2.2. Chỉ định
- 1.2.3. Kỹ thuật tiến hành
- 1.2.4. Hình ảnh siêu âm hệ tiết niệu bình thường
- 1.2.4.1. Thận
- 1.2.4.2. Niệu quản
- 1.2.4.3. Bàng quang
- 1.3. Cơ chế hình thành sỏi tiết niệu
- 1.3.1. Sỏi thận
- 1.3.1.1. Sỏi canxi
- 1.3.1.2. Sỏi kết hợp với nhiễm khuẩn
- 1.3.1.3. Sỏi acid uric
- 1.3.2. Sỏi niệu quản
- 1.3.3. Sỏi bàng quang
- 1.3.3.1. Sỏi thứ phát
- 1.3.3.2. Sỏi nguyên phát
- 1.3.4. Thành phần hóa học của sỏi
- 1.3.5. Hình thể và vị trí sỏi
- 1.3.5.1. Sỏi thận
- 1.3.5.2. Sỏi niệu quản
- 1.3.5.3. Sỏi bàng quang
- 1.3.1. Sỏi thận
- 1.4. Triệu chứng lâm sàng
- 1.4.1. Sỏi thận
- 1.4.2. Sỏi niệu quản
- 1.4.2.1. Triệu chứng cơ năng
- 1.4.2.2. Triệu chứng thực thể
- 1.4.3. Sỏi bàng quang
- 1.5. Hình ảnh siêu âm và một số chẩn đoán lâm sàng khác
- 1.5.1. Siêu âm
- 1.5.2. Chụp X quang
- 1.5.2.1. Chụp X quang hệ tiết niệu không chuẩn bị
- 1.5.2.2. Chụp hệ tiết niệu có tiêm thuốc cản quang qua đường tĩnh mạch
- 1.5.2.3. Soi bàng quang và chụp niệu quản – bể thận ngược dòng
- 1.5.3. Chụp cắt lớp vi tính trước và sau tiêm thuốc cản quang có dựng hình hệ tiết niệu
- 1.6. Chẩn đoán xác định sỏi tiết niệu
- 1.6.1. Một số triệu chứng và thông tin gợi ý
- 1.6.2. Các triệu chứng để chẩn đoán xác định
- 1.7. Điều trị sỏi tiết niệu
- 1.7.1. Điều trị sỏi thận
- 1.7.1.1. Nội khoa dự phòng
- 1.7.1.2. Điều trị can thiệp
- 1.7.1.3. Điều trị phẫu thuật
- 1.7.2. Điều trị sỏi niệu quản
- 1.7.2.1. Điều trị cơn đau do sỏi niệu quản
- 1.7.2.2. Điều trị can thiệp (khi hết cơn đau, hết nhiễm khuẩn)
- 1.7.2.3. Điều trị phẫu thuật
- 1.7.3. Điều trị sỏi bàng quang
- 1.7.4. Điều trị sỏi kẹt niệu đạo
- 1.7.1. Điều trị sỏi thận
- 1.1. Tóm tắt giải phẫu và sinh lý hệ tiết niệu
- Chương 2: Đối tượng và phương pháp nghiên cứu
- 2.1. Đối tượng nghiên cứu
- 2.1.1. Địa điểm nghiên cứu
- 2.1.2. Thời gian nghiên cứu
- 2.1.3. Tiêu chuẩn lựa chọn bệnh nhân
- 2.1.4. Tiêu chuẩn loại trừ
- 2.2. Phương pháp nghiên cứu
- 2.2.1. Thiết kế nghiên cứu
- 2.2.2. Cỡ mẫu
- 2.2.3. Phương tiện nghiên cứu
- 2.2.4. Nội dung nghiên cứu
- 2.2.4.1. Đặc điểm lâm sàng
- 2.2.4.2. Đặc điểm hình ảnh siêu âm
- 2.3. Thu thập và xử lý số liệu
- 2.4. Đạo đức nghiên cứu
- 2.1. Đối tượng nghiên cứu
- Chương 3: Kết quả nghiên cứu
- 3.1. Đặc điểm chung
- 3.1.1. Phân bố bệnh nhân về giới tính
- 3.1.2. Phân bố bệnh nhân về tuổi
- 3.1.3. Tiền sử bệnh nhân mắc sỏi tiết niệu
- 3.2. Đặc điểm lâm sàng
- 3.2.1. Lí do bệnh nhân vào viện
- 3.2.2. Vị trí đau của bệnh nhân
- 3.2.3. Biểu hiện đau của bệnh nhân
- 3.2.4. Đối chiếu vị trí, tính chất và biểu hiện đau tăng lên của bệnh nhân
- 3.2.5. Triệu chứng lâm sàng bệnh nhân sỏi tiết niệu
- 3.3. Đặc điểm hình ảnh siêu âm
- 3.3.1. Hình ảnh trực tiếp của sỏi trên siêu âm
- 3.3.2. Vị trí phát hiện sỏi trên siêu âm (thấy dấu hiệu trục)
- 3.3.3. Đặc điểm siêu âm bệnh nhân sỏi thận
- 3.3.4. Đặc điểm siêu âm bệnh nhân sỏi niệu quản
- 3.3.5. Đặc điểm siêu âm bệnh nhân sỏi bàng quang
- 3.3.6. Bệnh nhân có sỏi thận kết hợp với sỏi niệu quản hoặc bàng quang
- 3.3.7. Phân bố số lượng sỏi trên bệnh nhân sỏi tiết niệu
- 3.3.8. Phân bố kích thước sỏi của bệnh nhân sỏi tiết niệu
- 3.3.9. Hình ảnh gián tiếp của sỏi trên siêu âm
- 3.3.10. Giá trị của siêu âm trong chẩn đoán sỏi tiết niệu
- 3.1. Đặc điểm chung
- Chương 4: Bàn luận
- 4.1. Đặc điểm chung
- 4.1.1. Phân bố bệnh nhân về giới tính
- 4.1.2. Phân bố bệnh nhân về tuổi
- 4.1.3. Tiền sử bệnh nhân mắc sỏi thận tiết niệu
- 4.2. Đặc điểm lâm sàng
- 4.2.1. Lí do bệnh nhân vào viện
- 4.2.2. Phân vùng vị trí bệnh nhân đau
- 4.2.3. Tính chất đau
- 4.2.4. Các triệu chứng lâm sàng khác
- 4.3. Đặc điểm hình ảnh siêu âm
- 4.3.1. Hình ảnh trực tiếp sỏi trên siêu âm
- 4.3.2. Vị trí có sỏi ở từng bộ phận và sự kết hợp sỏi ở nhiều vị trí
- 4.3.3. Đặc điểm siêu âm bệnh nhân sỏi thận
- 4.3.4. Đặc điểm siêu âm bệnh nhân sỏi niệu quản
- 4.3.5. Đặc điểm siêu âm bệnh nhân sỏi bàng quang
- 4.3.6. Số lượng sỏi tiết niệu ở mỗi bệnh nhân
- 4.3.7. Kích thước sỏi tiết niệu
- 4.3.8. Hình ảnh gián tiếp của sỏi tiết niệu trên siêu âm
- 4.3.9. Giá trị của siêu âm trong chẩn đoán sỏi tiết niệu
- 4.1. Đặc điểm chung
- Kết luận
- 1. Đặc điểm lâm sàng của bệnh nhân sỏi tiết niệu
- 2. Đặc điểm hình ảnh siêu âm ở bệnh nhân sỏi tiết niệu