Thực trạng và một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tại các siêu thị ở Hà Nội

Đề án môn học

LỜI NÓI ĐẦU

Trong bối cảnh nền kinh tế phát triển nhanh chóng, các nhà sản xuất ngày càng ít trực tiếp bán hàng cho người tiêu dùng cuối cùng. Thay vào đó, kênh phân phối trở nên đa dạng và đóng vai trò quan trọng trong việc đưa hàng hóa đến tay người tiêu dùng. Sự gia tăng dân số, thu nhập và giao lưu kinh tế đã thúc đẩy nhu cầu về các hệ thống phân phối hiệu quả, giúp xóa bỏ rào cản không gian và thời gian. Siêu thị, với khả năng chuyên môn hóa cao trong việc chuyển giao quyền sở hữu sản phẩm, đã ra đời và phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, theo đánh giá, hoạt động kinh doanh tại các siêu thị ở Hà Nội vẫn chưa đạt hiệu quả như mong muốn, với doanh thu và lượng hàng hóa bán ra còn hạn chế.

Với mong muốn tìm hiểu sâu hơn về thực trạng hoạt động và nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, em đã chọn đề tài "Thực trạng và một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tại các siêu thị ở Hà Nội". Nghiên cứu này hy vọng sẽ làm rõ các vấn đề kinh doanh tại các siêu thị, từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện.

Em xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ của cô giáo Nguyễn Thu Hiền và trung tâm thư viện đã hỗ trợ trong quá trình thu thập dữ liệu để hoàn thành đề án này. Em mong nhận được những đánh giá và góp ý quý báu từ cô để có thể rút kinh nghiệm cho những lần sau.

PHẦN NỘI DUNG

PHẦN I: ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG KINH DOANH Ở SIÊU THỊ HÀ NỘI

I. Đặc trưng cơ bản của hệ thống siêu thị ở Hà Nội.

Các siêu thị tại Hà Nội có hình thức sở hữu đa dạng, từ nhà nước, tập thể đến công ty cổ phần, liên doanh với nước ngoài. Lượng nhân viên phục vụ tương đối nhiều so với diện tích, chủ yếu là bảo vệ và nhân viên trông giữ hàng, dù đây là mô hình tự phục vụ. Quy mô siêu thị ngày càng lớn về diện tích và chủng loại hàng hóa, với hơn 150.000 mặt hàng đa dạng từ bách hóa, gia dụng đến thực phẩm tươi sống, đồ uống đóng chai.

Tỷ lệ hàng nội trong tổng doanh thu đã tăng đáng kể từ 10-30% năm 1995 lên 80-98% năm 1998. Tuy nhiên, một số siêu thị ở trung tâm thành phố, nơi có nhiều người nước ngoài sinh sống, lại có tỷ lệ hàng nhập ngoại cao hơn. Đáng chú ý, tỷ lệ thực phẩm tươi sống như thịt, cá, rau trong siêu thị còn khá nhỏ.

Phương hướng kinh doanh của siêu thị là bán lẻ với số lượng lớn, theo phương thức tự phục vụ và tự chọn. Siêu thị tập trung vào việc tìm hiểu thị trường, tìm nguồn cung ứng và trưng bày hàng hóa một cách thuận tiện, bắt mắt, đảm bảo chất lượng và giá cả niêm yết rõ ràng. Quản lý đóng vai trò chủ yếu. Siêu thị được xem là kênh trung gian quan trọng trong chuỗi phân phối, giúp chuyển hàng hóa từ nhà sản xuất đến người tiêu dùng cuối cùng một cách văn minh và hiện đại, mang lại sự tin cậy về chất lượng sản phẩm.

Siêu thị thực hiện nhiều chức năng phân phối như phát hiện nhu cầu khách hàng, tìm và bán hàng hóa đúng thời gian, địa điểm và cách thức mong muốn. Họ còn tạo ra các hỗn hợp hàng hóa phù hợp, đáp ứng nhu cầu mua sắm của khách hàng. Vai trò của người bán lẻ, bao gồm cả siêu thị, trong kênh marketing là rất quan trọng, thể hiện qua việc:

• Cung cấp hỗ trợ về con người và vật chất, tạo điểm tiếp xúc gần gũi với khách hàng.
• Thực hiện bán hàng cá nhân, quảng cáo và trưng bày sản phẩm.
• Phát hiện nhu cầu tiêu dùng và truyền thông tin trở lại kênh.
• Phân chia hàng hóa thành các đơn vị nhỏ, phù hợp với nhu cầu người tiêu dùng.
• Thực hiện dự trữ, tồn kho, giảm chi phí cho nhà sản xuất và tạo thuận tiện cho người tiêu dùng.
• San sẻ rủi ro cho nhà sản xuất bằng việc chấp nhận phân phối trước mùa tiêu thụ.

Mức độ thực hiện các công việc phân phối này có sự khác biệt giữa các siêu thị. Một số tập trung vào cung cấp dịch vụ phân phối ở mức cao, trong khi số khác lại bán giá thấp với dịch vụ hạn chế. Quy mô của siêu thị có ảnh hưởng lớn đến việc phân chia các công việc phân phối, đặc biệt là việc chuyển giao nhiều công việc từ nhà sản xuất và bán buôn sang cho siêu thị. Siêu thị quy mô lớn có khả năng thực hiện các công việc phân phối hiệu quả hơn và có sức mạnh, tính độc lập cao hơn.

Người bán lẻ, bao gồm cả siêu thị, đóng vai trò hai mặt: vừa là đại lý bán hàng cho nhà cung cấp, vừa là đại lý mua hàng cho khách hàng. Họ cần hiểu rõ nhu cầu của khách hàng để tìm kiếm và cung ứng sản phẩm phù hợp nhất. Trong bối cảnh hiện nay, vấn đề dự trữ và bán hàng hóa ngày càng phụ thuộc vào sự phân tích thị trường của người bán lẻ.

Tùy thuộc vào từng loại hàng hóa, siêu thị có thể đóng vai trò là trung gian trực tiếp hoặc gián tiếp trong kênh phân phối. Đối với các mặt hàng công nghiệp, hàng tiêu dùng có giá trị cao, hải sản tươi sống, rau quả, siêu thị thường là trung gian trực tiếp. Ngược lại, đối với các mặt hàng có giá trị nhỏ, đồ gia dụng, siêu thị là trung gian gián tiếp.

2. Đặc điểm của khách hàng.

Khách hàng là những người mua sắm và tiêu dùng sản phẩm, dịch vụ để thỏa mãn nhu cầu cá nhân. Họ có thể là cá nhân, gia đình hoặc nhóm người. Quyết định mua sắm của họ chịu tác động bởi nhiều yếu tố như văn hóa, xã hội, cá nhân và tâm lý.

Thực tế cho thấy có nhiều kiểu khách hàng vào siêu thị. Nhóm thứ nhất là những người thường xuyên mua sắm, bận rộn với công việc, tìm kiếm sự tiện lợi và thoải mái. Họ có thể là những người có kinh tế khá giả, hoặc những người thích sự đảm bảo về chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm. Nhóm này ngày càng tăng do nhịp sống hiện đại và sự thay đổi vai trò trong gia đình.

Nhóm thứ hai là những người vào siêu thị để xem, tham khảo giá hoặc mua sắm không thường xuyên. Họ có thể bị thu hút bởi tính mới lạ, hoặc nhạy cảm với giá cả. Một số người đến siêu thị trong những dịp đặc biệt như du lịch, hoặc các cặp vợ chồng mới cưới, tìm kiếm sự an tâm về chất lượng và tránh mua hớ.

Nghiên cứu tại Hà Nội cho thấy đa số người dân thích đi siêu thị vì sự tiện ích mà nó mang lại. Tuy nhiên, nếu kỳ vọng này không được đáp ứng, họ có thể quay lại với các kênh mua sắm truyền thống. Điều này dẫn đến tình trạng mất khách, vắng khách tại một số siêu thị.