Giới thiệu chung
Đề tài tập trung vào việc Ứng dụng GIS và Viễn thám trong đánh giá biến động rừng tại khu vực vùng lõi Khu bảo tồn Thần Sa – Phượng Hoàng, huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên, giai đoạn 2017 - 2020. Nghiên cứu này nhằm cung cấp cơ sở khoa học cho việc theo dõi và giám sát biến động diện tích rừng, góp phần bổ sung căn cứ cho việc lập quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất rừng tại địa phương.
Mục tiêu nghiên cứu
- Mục tiêu chung: Cung cấp cơ sở khoa học về ứng dụng GIS và viễn thám trong theo dõi, giám sát biến động rừng và đất lâm nghiệp tại Khu bảo tồn Thần Sa – Phượng Hoàng, tỉnh Thái Nguyên.
- Mục tiêu cụ thể:
- Đánh giá hiện trạng diện tích rừng tại vùng lõi Khu bảo tồn Thần Sa – Phượng Hoàng, tỉnh Thái Nguyên.
- Xác định các nguyên nhân chính gây biến động diện tích rừng giai đoạn 2017-2020.
- Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý rừng tại khu vực nghiên cứu.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
- Về mặt khoa học: Bổ sung thông tin về ứng dụng GIS và viễn thám trong đánh giá biến động rừng.
- Về mặt thực tiễn: Cung cấp cơ sở cho Khu bảo tồn và tỉnh Thái Nguyên trong định hướng sử dụng đất rừng bền vững.
Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng công nghệ viễn thám và GIS để phân tích, đánh giá biến động rừng. Các phương pháp truyền thống thường tốn nhiều thời gian và kinh phí, không thể hiện rõ sự thay đổi không gian. Công nghệ viễn thám với khả năng phủ trùm rộng, cập nhật nhanh chóng và kết hợp với GIS giúp xác định chính xác diện tích, hình thái và mức độ biến động của các đối tượng lớp phủ rừng.
Tổng quan về GIS và Viễn thám
GIS (Hệ thống Thông tin Địa lý) là hệ thống phần mềm máy tính để vẽ bản đồ, phân tích các đối tượng, hiện tượng trên Trái Đất, tích hợp chức năng quản lý, xử lý, phân tích và hiển thị dữ liệu địa lý. Các chức năng cơ bản bao gồm nhập dữ liệu, quản lý dữ liệu, xử lý và phân tích dữ liệu, và xuất dữ liệu.
Viễn thám (Remote Sensing) là khoa học về thu thập thông tin về đối tượng mà không cần tiếp xúc trực tiếp. Hệ thống viễn thám bao gồm vệ tinh mang cảm biến, bộ phận thu nhận dữ liệu, hệ thống truyền dữ liệu và trung tâm quản lý. Các loại ảnh viễn thám như MODIS, AVHRR, Landsat, SPOT, IKONOS, QuickBird, AVIRIS, Hyperion cung cấp các thông số kỹ thuật và ứng dụng khác nhau trong phân loại và theo dõi biến động rừng.
Tổng quan về khu vực nghiên cứu
Khu bảo tồn thiên nhiên Thần Sa – Phượng Hoàng thuộc huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên, có hệ sinh thái rừng núi đá độc đáo và đa dạng sinh học phong phú. Tuy nhiên, tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất nông nghiệp, khai thác lâm sản trái phép vẫn đang diễn ra, đe dọa sự an toàn của khu rừng.